|| suvachanaani || || suvacanāni || atiparicayādavajñā | atilobho vināśāya | atitṛṣṇā na kartavyā | ati sarvatra varjayet | adhikasyādhikaṃ phalam | anatikramaṇīyā hi niyatiḥ | alpaśca kālo bahavaśca vighnāḥ | alabhyo lābhaḥ | avyāpāreṣu vyāpāraḥ | ahiṃsā paramo dharmaḥ | abhadraṃ bhadraṃ vā vidhilikhitamunmūlayati kaḥ | artho hi loke puruṣasya bandhuḥ | ākṛtirbakasya dṛṣṭistu kākasya | āye duḥkhaṃ vyaye duḥkhaṃ dhigarthāḥ kaṣṭasaṃśrayāḥ | ikṣuḥ madhuro.api samūlaṃ na bhakṣyaḥ | itaḥ kūpaḥ tatastaṭī | ito bhraṣṭastato bhraṣṭaḥ | īśvarecchā balīyasī | utpadyante vilīyante daridrāṇāṃ manorathāḥ | utsavapriyāḥ khalu manuṣyāḥ | kaṇṭakenaiva kaṇṭakamuddharet | kartavyo mahadāśrayaḥ | kavayaḥ kiṃ na paśyanti ? kāvyaśāstravinodena kālo gacchati dhīmatām | kālāya tasmai namaḥ | kimiva hi madhurāṇāṃ maṇḍanaṃ nākṛtīnām | kimiva hi duṣkaramakaruṇānām | kiṃ miṣṭamannaṃ kharasūkarāṇām ? kṣamayā kiṃ na siddhyati | kleśaḥ phalena hi punarnavatāṃ vidhatte | gataṃ na śocyam | gatānugatiko lokaḥ na kaścit pāramārthikaḥ | gahanā karmaṇo gatiḥ | guṇāḥ sarvatra pūjyante | cakravatparivartante duḥkhāni ca sukhāni ca | jananī janmabhūmiśca svargādapi garīyasī | jalabindunipātena kramaśaḥ pūryate ghaṭaḥ | jīvo jīvasya jīvanam | truṭitaḥ saṃbandhaḥ praśāntaḥ kalahaḥ | trailokye dīpakaḥ dharmaḥ | durlabhaṃ bhārate janma mānuṣyaṃ tatra durlabham | dūrataḥ parvatāḥ ramyāḥ | dravyeṇa sarve vaśāḥ | dharmo mitraṃ mṛtasya | dhīrāḥ hi taranti āpadam | nāsti satyasamo dharmaḥ | na kūpakhananaṃ yuktaṃ pradīpte vahninā gṛhe | na bhūto na bhaviṣyati || namaḥ śivāya | namo bhagavate vāsudevāya | na hi jñānena sadṛśaṃ pavitramiha vidyate | na śānteḥ paramaṃ sukham | nigūḍhe.api kukkuṭe udetyeva aruṇaḥ | nirvāṇadīpe kimu tailadānam | nirastapādape deśe eraṇḍo.api drumāyate | niḥspṛhasya tṛṇaṃ jagat | na niścitārthāt viramanti dhīrāḥ | nirdhanasya kutaḥ sukham | nīcairgacchatyupari ca daśā cakranemikrameṇa | paraduḥkhaṃ śītalam | paropakārāthamidaṃ śarīram | paropadeśe pāṇḍityam | paropakāraḥ puṇyāya | paropakārāya satāṃ vibhūtayaḥ | punaḥ punarapi prakṣālya kajjalaṃ na śvetāyate | piṇḍe piṇḍe matirbhinnā | prajjvālito jñānamayaḥ pradīpaḥ | prathamagrāse makṣikāpātaḥ | pṛthivyāṃ trīṇi ratnāni jalamannaṃ subhāṣitam | badhirāt mandakarṇaḥ śreyān | bahujanahitāya bahujanasukhāya | bahuratna vasundharā | bālānāṃ rodanaṃ balam | buddhiḥ karmānusāriṇī | buddhiryasya balaṃ tasya | bhadraṃ karṇebhiḥ śruṇuyāma devāḥ | bhavanti bhavitavyānāṃ dvārāṇi sarvatra | bhinnarucirhi lokaḥ | madhu tiṣṭhati jivhāgre hṛdaye tu halāhalam | manaḥ pūtaṃ samācaret | manorathānāmagatirna vidyate | maraṇaṃ prakṛtiḥ śarīriṇām | mahājano yena gataḥ sa panthāḥ | mārgārabdhāḥ sarvayatnāḥ phalanti | mātṛdevo bhava | pitṛdevo bhava | ācāryadevo bhava | atithidevo bhava | mūḍhaḥ parapratyayaneyabuddhiḥ | mṛdurhi paribhūyate | maunaṃ sarvārthasādhanam | yathā bījaṃ tathā aṅkuraḥ | yathā rājā tathā prajā | yad vā tad vā bhaviṣyati | yad vā tad vā vadati | yācako yācakṃ dṛṣṭvā śvānavat gurgurāyate | yādṛśaṃ vapate bījaṃ tādṛśaṃ labhate phalam | yaḥ kriyāvān sa paṇḍitaḥ | yuddhasya kathā ramyā | yena kena prakāreṇa prasiddhaḥ puruṣo bhavet | yojakastatra durlabhaḥ | rājā kālasya kāraṇam | vande mātaram | vaktā daśasahasreṣu | vacane kā daridratā ? vidvān sarvatra pūjyate | vidyādhanaṃ sarvadhanapradhānam | vināśakāle viparitabuddhiḥ | śaṭhaṃ prati śāṭhyam | śarīramādyaṃ khalu dharmasādhanam | śīlaṃ paraṃ bhūṣaṇam | śubhāste panthānaḥ | śubhaṃ bhavatu | satyameva jayate na anṛtam | satyaṃ kaṇṭhasya bhūṣaṇam | sukhamupadiśyate parasya | saṃhatiḥ kāryasādhikā | svabhāvo duratikramaḥ |